Film na zajęciach wiedzy o kulturze.
Data dodania: 2004-04-25 11:02:37

We współczesnej pedagogice dużą rolę odgrywa film w wychowaniu młodzieży oraz jego przydatność w pracy nauczyciela. Wiek, w którym żyjemy jest okresem wspaniałego rozkwitu fotografii, filmu, telewizji, technologii komputerowej. Coraz większą rolę w popularyzacji sztuki odgrywa ekran kinowy i telewizyjny.
     We współczesnej pedagogice dużą rolę odgrywa film w wychowaniu młodzieży oraz jego przydatność w pracy nauczyciela. Wiek, w którym żyjemy jest okresem wspaniałego rozkwitu fotografii, filmu, telewizji, technologii komputerowej. Coraz większą rolę w popularyzacji sztuki odgrywa ekran kinowy i telewizyjny. Film według Arnolda Hausera został określony jako najbardziej reprezentatywny rodzaj sztuki współczesnej. Najszybciej, najwrażliwiej i najsugestywniej ukazuje współczesną rzeczywistość. Film oddziałuje na odbiorcę za pomocą obrazów, układów linii i barw, poprzez dialogi i muzykę. Wszystkie te środki są stosowane jednocześnie, gdyż są stopione w jedną całość. Szczególną cechą filmu jest ruch. Poszczególne obrazy na scenie są ruchome, a także kamera się porusza, której zadaniem jest wykonywanie zdjęć obrazów z różnych punktów widzenia. Cała reżyseria filmu polega na umiejętności czytelnego opowiadania wydarzeń rozgrywających się w czasie i przestrzeni przy pomocy odpowiednio użytych środków wyrazowych i dźwiękowych.
     Film jako autonomiczna dziedzina sztuki ma własne środki wyrazu i sposoby interpretacji. Jest środkiem przekazu dla innych dziedzin sztuki, jest rozrywką dla widzów i dokumentem o naukowej wartości. Różni się od pozostałych dziedzin sztuki tym, że wiernie odtwarza świat rzeczywisty. Od bardzo dawna film chętnie sięgał po utwory literackie jako podstawę swych scenariuszy. Adaptacje filmowe dotyczą tekstów przeważnie znanych, a reżyser zachowuje walory treściowe oryginału i przystosowuje widzów do odbioru nowego języka sztuki. Dzieło filmowe pozwala na szersze spojrzenie na tekst literacki, ale go nie zastępuje. Obraz przedstawionego świata jest pełny dopiero po zapoznaniu się z poetyką odbioru obydwu sztuk, dających odmienne interpretacje tych samych problemów. Powstaje swoista synteza obrazu literackiego i filmowego, wywołująca całościowe widzenie i nowe doznania estetyczne. Adaptacja jest trudnym zadaniem dla reżysera, ponieważ dosłowne przeniesienie treści na ekran filmowy – co określa się mianem ekranizacji- nie jest w stanie oddać w pełni dzieła literackiego. Jest ona zatem przetworzeniem twórczym, interpretacją utworu literackiego, własnym sposobem widzenia świata i problemów przez reżysera, a nawet czasami polemiką z pisarzem. W wyniku tych przeróbek powstaje dzieło, które wykazuje liczne podobieństwa z literackim pierwowzorem, niesie ze sobą nowe wartości, uaktualnia je lub prezentuje inny punkt widzenia, co w znaczny sposób przybliża odbiorcy utwór literacki.
     Reżyser w pierwowzorze literackim może dokonać różnorodnych „zabiegów”, zmian wątków, wymowy moralnej i filozoficznej, a z adaptacją mamy do czynienia wówczas, gdy pierwowzór zostanie przekształcony twórczo w samodzielne dzieło filmowe i gdy twórca filmu zachowa wierność literackiego tekstu.
     Film przemawia do odbiorcy za pomocą obrazu i dźwięku, ruchu, światła, barwy, wywołując określone przeżycia psychiczne. Uruchamia on dwa bodźce impulsy świetlne i dźwiękowe. Ruch na ekranie przyciąga uwagę odbiorcy, staje się dla niego najsilniejszym bodźcem wzrokowym. Wywołuje wrażenia odbierania materialnej rzeczywistości i w ten sposób oddziałuje na zmysły. Rezultatem zetknięcia się widza z odmiennym światem na ekranie jest dwustopniowy charakter filmowego przeżycia. Widz przeżywa dwa światy, po pierwsze uczestniczy w projekcji z zachowaniem świadomości swego istnienia, po drugie wszystko przeżywa indywidualnie, odmiennie dla różnych odbiorców.
     Dzieło filmowe odgrywa dużą rolę...