Zapraszam do zapoznania się z artykułem o nowej formie wspomagania rozwoju dzieci, którą wykorzystuję w swojej pracy. EEG BIOFEEDBACK jest dostępny w Polsce dopiero od kilku lat. Wykorzystywany jest nie tylko do pracy z dziećmi, ale również do terapii ludzi dorosłych. Efekty tej metody docenił między innymi Adam Małysz. Zaletą tej metody jest brak skutków ubocznych.

CO TO JEST BIOFEEDBACK?

• Nazwę Biofeedback tłumaczy się:
  Bio ( biologiczny ) + Feedback ( sprzężenie zwrotne ) = biologiczne sprzężenie zwrotne
• Istnieje wiele odmian treningu Biofeedback. Metoda stosowana w naszej pracowni jest nazywana EEG Biofeedback lub też zamiennie Neurofeedback.
  Istotą metody EEG Biofeedback jest wykorzystanie efektu biologicznego sprzężenia zwrotnego, za pomocą którego uczymy się zależności pomiędzy naszym ciałem i umysłem a jakością pracy mózgu. Samoświadomość czynności życiowych pozwala na lepsze ich kontrolowanie, tak abyśmy wykorzystywali nasze możliwości w coraz większym stopniu.

HISTORIA BIOFEEDBACKU

     Biofeedback narodził się w amerykańskim ośrodku szkoleniowym NASA, w latach 60-ych. Służył do szkoleń astronautów i pilotów, którzy w warunkach dużego stresu byli zmuszani do wykonywania nałożonych na nich skomplikowanych czynności. Pod koniec lat sześćdziesiątych Profesor M.B. Sterman, stwierdził w czasie badań nad kotami, że aktywność rytmu fal ok. 14 Hz jest obecna zarówno podczas snu, jak i czuwania. Tę aktywność, zaczął trenować u kotów. Trening EEG aktywności, został podzielony na dwie fazy.

     W fazie pierwszej, głodny kot miał nacisnąć specjalną dźwignię, aby zdobyć jedzenie zasłonięte szybką. Koty szybko opanowały tę sztukę.

     Następnie utrudniono im zadanie. Aby dostać się do mięsa, koty musiały rozpoznać zestaw błysków i dźwięków i dopiero naciśnięcie dźwigni, która odsłaniała szybkę, uzyskiwały dostęp pożywienia.

     Koty szybko zrozumiały, o co chodzi - głodne wpatrywały się w pożywienie za szybką z maksymalnie zogniskowaną uwagą. Sterman stwierdził w tym stanie przeważającą aktywność w paśmie ok. 14 Hz., nazwał ten rytm - rytmem sensomotorycznym (SMR), ponieważ znalazł go w korze odpowiedzialnej za czucie i ruch. Wytrenowane koty, kiedy były głodne, same wytwarzały ten rytm .

     W tym samym czasie, w związku z wystąpieniem u kandydatów na astronautów halucynacji, wywoływanych przez paliwo rakietowe, kierownictwo NASA zaproponowało dr B. Stermanowi zbadanie wpływu paliwa rakietowego (hydrazyny) na OUN /ośrodkowy układ nerwowy/ kotów.

     Sterman podjął się zadania i rozpoczął testy, do których użył nowo zakupionych kotów oraz kotów po przeprowadzonych treningach SMR. Ku jego zaskoczeniu, nowo zakupione koty padły, a stare, z ćwiczonym pasmem SMR przeżyły. Nowe koty doznawały napadów drgawkowych (epilepsji), a ćwiczone w paśmie SMR, były odporne na napady drgawkowe. Eksperyment powtórzono z małpami. Otrzymano podobne wyniki. Sterman poszedł krok dalej, i zrobił doświadczenia z człowiekiem, cierpiącym na ciężką padaczką. On osiągnął 60 % redukcję ilości napadów.

     Liczne dalsze eksperymenty i innych instytucji potwierdziły skuteczność treningu SMR w leczeniu padaczki. W 1972 r prof. Sterman publikuje nową metodę leczenia epilepsji, a zaprezentowany protokół treningowy został nazwany protokołem Stermana.

     Sterman zauważył również, że po treningu SMR u pacjentów z padaczką ustępuje nadpobudliwość psychoruchowa.

     Problemem nadpobudliwości zajął się jeden ze współpracowników Stermana - dr Joel Lubar. W swojej pracy wykazał on, że metoda EEG Biofeedback jest przydatna nie tylko w terapii dzieci z ADHD, ale również ludzi z zaburzeniami koncentracji, uwagi bez nadpobudliwości psychoruchowej oraz zaburzeniami procesu uczenia się (ADD).

FUNKCJONOWANIE MÓZGU

     Aby w pełni zrozumieć zasadę działania EEG BIOFEDBACKU musimy zrozumieć funkcjonowanie naszego mózgu. Jak mówiliśmy wcześniej EEG Biofeedback wykorzystuje do monitorowania i trenowania czynność bioelektryczną generowaną przez pracujący mózg. Mózg stanowi część centralnego (ośrodkowego) układu nerwowego.

     Mózg jest ośrodkiem zawiadującym czynnościami motorycznymi, snem, odczuwaniem głodu i pragnienia - a więc funkcjami organizmu decydującymi o przeżyciu. Wszystkie uczucia i emocje, takie jak miłość, nienawiść, radość, agresja czy strach, również nadzoruje mózg. Ten organ otrzymuje ponadto i interpretuje niezliczone sygnały przesyłane z innych części ciała oraz bodźce pochodzące ze świata zewnętrznego.

Specjalizacje półkul mózgowych

Lewa półkula:

• MOWA - Półkula ta odpowiedzialna jest za funkcje językowe. Jest to strona kontrolująca mowę i sprawiająca, że możemy czytać i pisać. Pamięta ona imiona, fakty i daty i wie jak pisać ortograficznie.
• ANALIZA i LOGIKA -lewa półkula jest miejscem, gdzie odbywa się analiza oraz poddawanie materiału logicznej, racjonalnej ocenie. Logiczne i analityczne myślenie potrzebne jest do rozwiązywania skomplikowanych problemów matematycznych.

Ponadto lewą półkulę charakteryzuje:

• SEKWENCYJNOŚĆ - napływające informacje są kodowane sekwencyjnie czyli "krok po kroku".
• MATEMATYCZNOŚĆ - numery i liczby są kodowane w lewej półkuli.
• DOSŁOWNOŚĆ - lewa półkula rozumie tylko dosłowne znaczenie słów.
• Lewa półkula kontroluje ruchy przeciwnej strony ciał.

Prawa półkula:

• WIZUALIZACJA - informacje są kodowane i uzyskiwane w postaci wyobrażeń, a nie słów.
• HOLISTYCZNOŚĆ - prawa półkula może absorbować różnego typu informacje jednocześnie, postrzega całość i może doprowadzić do rozwiązania problemu poprzez nagłe zrozumienie (Eureka!).
• Prawa półkula rozpoznaje twarze ludzi, odczytując rysy twarzy jako całość.
• PRZESTRZENNOŚĆ - zawiaduje funkcjami wizualno - przestrzennymi.
• MERAFORYCZNOŚĆ - prawa półkula rozumie język przenośni. Jest w stanie zamienić dosłowne znaczenie zdanie w treści, jakie się w nim zawierają.
• EMOCJONALNOŚĆ - choć emocje są produktem innej części mózgu, systemu limbicznego, są one niejako transportowane przez prawą półkulę.
• UDUCHOWIENIE
• MUZYKALNOŚĆ - wrodzony talent do muzyki i umiejętność reagowania na muzykę są funkcjami prawej półkuli (chociaż edukacja muzyczna i studia włączają udział lewej półkuli). UZDOLNIENIA PLASTYCZNE - rysowanie, malowanie, rzeźba są naturalnymi talentami prawej półkuli.
• PRODUKOWANIE SNÓW

FALE EEG A STANY ŚWIADOMOŚCI.

     Fale mózgowe są elektrycznymi falami generowanymi w każdym mózgu. Badania wykazały, że zarówno częstotliwość fal mózgowych jak i ich amplituda nie jest ściśle stała i ściśle zależy od czynności, jaką umysł wykonuje. Zostały one podzielone na cztery zakresy (choć ostatnie badania wskazują również piąty zakres GAMMA) i nazwano je kolejnymi literami alfabetu greckiego (w kolejności ich odkrywania): ALPHA , BETA , THETA , DELTA

FALE DELTA 1-4 Hz
Fale Delta są najwolniejszymi falami, które są emitowane przez mózg w trakcie głębokiego snu, kiedy wszystko odbywa się poza świadomością umysłu. W stanie Delta następuje regeneracja sił fizycznych. Fale Delta mogą też być patologiczne, ma to miejsce z przypadku osób...